Son Güncelleme Tarihi : 29.03.2012
Yayımlandığı Resmi Gazete Tarihi : 13.07.1993
Yayımlandığı Resmi Gazete Sayısı : 21636 (PDF)
Madde 1 - Bu Kanun Hükmünde Kararnamenin amacı, gümrük ve gümrük muhafaza hizmetlerini düzenlemek ve yürütmek, kaçakçılık fiil ve teşebbüsleri ile mücadele etmek üzere, Başbakanlığa bağlı Gümrük Müsteşarlığının kurulmasına, teşkilat ve görevlerine ilişkin esasları düzenlemektir.
Başbakan, bu teşkilatın yönetimi ile ilgili yetkilerini gerekli gördüğü takdirde Devlet Bakanı vasıtasıyla kullanabilir.
Madde 2 - (Değişik madde: 19/06/1994 - KHK - 541/1 md.)
Gümrük Müsteşarlığının görevleri şunlardır:
a) Gümrük Politikasının hazırlanmasına yardımcı olmak, gümrük politikasını uygulamak,
b) Gümrük Kanunu ve gümrüklerle ilgili diğer mevzuat ile uluslararası sözleşmeler hükümlerinin uygulanmasını sağlamak,
c) Gümrük tarife oranlarının tesbitine yardımcı olmak, gümrük vergileri ile gümrüklerce alınan diğer gelirler ve fonların tarhı, tahakkuk ve tahsilini sağlamak ve kontrol etmek,
d) Gümrük kontroluna tabi kişi eşya ve araçların muayene ve kontrolunu yapmak, bu işlemlerin etkin ve süratli yapılmasını sağlayacak tedbirleri almak,
e) Gümrüklerle ilgili istatistiki bilgileri toplamak ve değerlendirmek,
f) Gümrük denetimine tabi eşya ve araçların muhafazasını sağlamak, gümrükte giriş ve çıkış işlemlerine tabi eşyanın, saptanmış olan norm ve standartlara uygunluğunu denetlemek,
g) Kara hudutlarındaki gümrük kapıları ile pasavan kapılarında, gümrük teşkilatı bulunan hava ve deniz limanlarında ve serbest bölge ve çeşitli antrepo ve iç gümrük sahalarında ve gümrük bölgelerinde gümrük muhafaza görevleri ile kaçakçılığın men, takip ve tahkik görevlerini yerine getirmek,
h) Diğer yer ve sahalarda da gerektiğinde ilgili kuruluşlarla işbirliği yaparak kaçakçılığı men, takip ve tahkik etmek,
i) Milletlerarası kuruluşların Müsteşarlık hizmetlerine ilişkin çalışmalarını takip etmek, bu konularda görüş oluşturmak yurtdışı ve yurtiçi faaliyetleri yürütmek,
j) Çeşitli kanunlarla Müsteşarlığa verilen görevleri yapmak,
k) Bu görevleri yerine getirecek meslek memurlarını yetiştirmek ve konudaki düzenlemeleri yapmak,
l) Yukarıdaki görevlerin uygulanmasını takip etmek, değerlendirmek, incelemek ve denetlemek,
Madde 3 - Gümrük Müsteşarlığı merkez, taşra ve yurtdışı teşkilatı ile bağlı kuruluşlardan oluşur.
Madde 4 - Müsteşarlığın merkez teşkilatı, anahizmet birimleri ile danışma ve denetim birimleri ve yardımcı birimlerden meydana gelir.
Müsteşarlığın merkez teşkilatı (Ek-1) sayılı cetvelde gösterilmiştir.
Madde 5 - Müsteşar, Müsteşarlığın en üst amiridir ve Müsteşarlık hizmetlerini mevzuata, milli güvenlik siyasetine, Hükümetin genel siyasetine, kalkınma planlarına ve yıllık programlara uygun olarak yürütmekle ve Müsteşarlığın faaliyet alanına giren konularda diğer kamu kurum ve kuruluşlarıyla işbirliği ve koordinasyonu sağlamakla görevli ve Başbakana karşı sorumludur.
Müsteşar, emri altındakilerin faaliyet ve işlemlerinden sorumlu olup, Müsteşarlığın merkez, taşra ve yurtdışı teşkilatının faaliyetlerini, işlemlerini ve hesaplarını denetlemekle görevli ve yetkilidir.
Müsteşarlıkta Müsteşara yardımcı olmak üzere üç müsteşar yardımcısı görevlendirilebilir.
Madde 6 - (Değişik madde: 19/06/1994 - KHK - 541/2 md.)
Gümrük Müsteşarlığının anahizmet birimleri şunlardır:
a) Gümrükler Genel Müdürlüğü,
b) Gümrükler Muhafaza Genel Müdürlüğü,
c) Gümrükler Kontrol Genel Müdürlüğü,
d) Avrupa Birliği ve Dış İlişkiler Genel Müdürlüğü,
e) (Ek bend: 05/04/2007-5622 S.K./2.mad.) Tasfiye İşleri Döner Sermaye İşletmeleri Genel Müdürlüğü.
***MADDE İLE İLGİLİ NOTLAR***
(*) Burada yer alan "Avrupa Topluluğu" ibaresi 04/07/2000 tarih ve 4587 sayılı kanunun Geçici 2 nci maddesi ile "Avrupa Birliği" olarak değiştirilmiştir.
Madde 7 - Gümrükler Genel Müdürlüğünün görevleri şunlardır:
a) İthalatla ilgili işlemleri yapmak, ithalat rejimi ile kambiyo ve diğer mevzuatın gümrükle ilgili hükümlerinin uygulanmasını sağlamak,
b) Gümrük giriş tarife cetvelini ve eşya kıymetini, taraf olduğumuz anlaşmalara uygun olarak düzenlemek ve uygulanmasını sağlamak,
c) Transit, aktarma, antrepo, geçici kabul ve muaflık işlemlerinin yürütülmesini sağlamak ve denetlemek,
d) Sundurma ve antrepo açılmasına ve işletilmesine izin vermek ve denetlemek,
e) Çıkış, geçici çıkış ve geri gelen eşya ile ilgili ihracat rejimi kararlarının uygulanmasını sağlamak,
f) Posta yoluyla gelen ve giden eşyanın gümrük işlemlerinin yürütülmesini temin etmek,
g) Sınır ve kıyı ticaretine ve münasebetlerine ait gümrük işlemlerinin yapılmasını sağlamak ve denetlemek,
h) Denizden kurtarılan yabancı eşyanın işlemlerini yapmak,
i) Tahlil metodlarını hazırlamak, gümrük laboratuarlarının çalışmalarını düzenlemek,
j) Serbest bölgelerdeki gümrük işlemlerini yürütmek ve denetlemek,
k) Gümrük komisyoncu ve yardımcıları ile ilgili işlemleri yürütmek,
l) Müsteşarlıkça verilecek benzeri görevleri yapmak,
Madde 8 - (Değişik madde: 19/06/1994 - KHK - 541/3 md.)
Gümrükler Muhafaza Genel Müdürlüğünün görevleri şunlardır:
a) Müsteşarlığın sorumluluğunda bulunan yer ve sahalarda münhasıran, diğer yer ve sahalarda da gerektiğinde ilgili kuruluşlarla işbirliği yapmak suretiyle kaçakçılığı men, takip ve tahkik etmek,
b) Kişi, eşya ve taşıtların gümrük işlemleri bitirilmeden gümrüklü yer ve sahalardan çıkmalarını önlemek; gümrüklü yer ve sahaların takip ve muhafazasını sağlamak,
c) Deniz ve hava limanlarıyla, kara hudutlarındaki gümrük kapılarında giriş ve çıkış yapan kişi, eşya ve taşıtların muhafazası ile gümrüğe sevk edilmesini sağlamak; gümrük işlemleri yapılan yer ve sahalar ile gümrük muhafaza hizmetlerini yürütmek,
d) Kuruluşun soruşturma görevine yardımcı olacak araştırma labaratuvarları kurmak ve çalışmalarını düzenlemek,
e) Müsteşarlıkça verilecek benzeri görevleri yapmak.
Madde 9 - (Değişik madde: 19/06/1994 - KHK - 541/4 md.)
Gümrükler Kontrol Genel Müdürlüğünün görevleri şunlardır:
a) Gümrük mevzuatı ve ilgili diğer mevzuat esas alınarak, gümrüklerce tahsil edilen vergiler ile diğer gelirler ve fonların tarh, tahakkuk ve tahsilini kontrol etmek,
b) Noksan veya fazla tahsilat ile ilgili işlemlerin yürütülmesini sağlamak,
c) Gümrük işlemleri ile ilgili vergi muafiyeti, indirimi ve teşvik tedbirlerinin uygulanmasını yürütmek ve izlemek,
d) Gümrüklerce yürütülecek turistik kolaylıkların, Gümrük Kanunu ve diğer kanunların ilgili hükümlerine göre uygulanmasını sağlamak,
e) Karayoluyla yapılan transit taşımacılıkla ilgili olarak; taşıtların ve taşınan eşyanın yurda giriş ve çıkışını izlemek, aykırı işlemlerin tesbiti halinde gerekli kovuşturmayı yapmak,
f) Gümrük vergilerinin 1615 sayılı Gümrük Kanununa ve 6183 Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanuna göre ertelemesi işlemlerini yürütmek,
g) Müsteşarlık teşkilatında görevli gelir tahakkuk memurlarının tazmin sorumluluklarını Sayıştay nezdinde takip etmek,
h) Gümrük gelirlerinin tahsil seyrini araştırmak ve bütçe tahminlerine esas olacak bilgileri toplamak,
i) Yukarıda belirtilen işlemlere ait belgelerin, kanuni süreler içerisinde iyi muhafazasını ve bu sürelerden sonra usulüne göre imha edilmesini sağlamak,
j) Yukarıdaki bendlerde belirtilen görevleri yürütmek üzere gerekli düzenlemeyi yapmak.
k) Müsteşarlıkça verilecek benzeri görevleri yapmak.
Madde 10 - Avrupa Birliği ve Dış İlişkiler Genel Müdürlüğünün görevleri şunlardır:
a) Müsteşarlığın yurtdışı ve milletlerarası veya ikili münasebetlerini yürütmek,
b) Türkiye'nin gümrüklerle ilgili milletlerarası anlaşma ve sözleşmelere katılmasına dair Müsteşarlık görüşünü hazırlamak,
c) Milletlerarası kuruluşların kabul ettiği gümrük tarifeleri, gümrük kıymeti, gümrük rejimi ve formaliteleri ile bunların değişikliklerini takip ederek, milli mevzuata aktarılmasını ve uygulamaya intikal ettirilmesini sağlamak,
d) Müsteşarlığın yurtdışında görevli birimlerinin faaliyetlerini düzenlemek ve yönetmek,
e) Müsteşarlığın görev ve faaliyet alanına giren, Avrupa Birliği ile ilgili hususlarda koordinasyonu sağlamak, Avrupa Birliği ile ilgili alanda Hükümetin genel politikasını uygulamaya yönelik tedbirleri almak, uyum ve uygulama çalışmaları ile ilgili işleri yürütmek,
f) Müsteşarlıkça verilecek diğer görevleri yapmak.
***MADDE İLE İLGİLİ NOTLAR***
(*) Burada yer alan "Avrupa Topluluğu" ibaresi 04/07/2000 tarih ve 4587 sayılı kanunun Geçici 2 nci maddesi ile "Avrupa Birliği" olarak değiştirilmiştir.
Madde 10/A - (Ek madde: 05/04/2007-5622 S.K./3.mad.)
Tasfiye İşleri Döner Sermaye İşletmeleri Genel Müdürlüğünün görevleri şunlardır:
a) 16/5/1984 tarihli ve 3007 sayılı Kanunda belirtilen işleri yapmak.
b) Gümrük denetimine tâbi her türlü eşya için sundurmalar, antrepolar, ambarlar, açık sahalar ve bu mahiyette depolar işletmek.
c) Teşkilât ve görev alanına giren işlemleri kontrolörleri vasıtasıyla incelemek ve denetlemek.
d) Müsteşarlıkça verilecek diğer görevleri yapmak.
Madde 11 - Müsteşarlığın merkez kuruluşundaki danışma ve denetim birimleri şunlardır:
a) Teftiş Kurulu Başkanlığı,
b) (Mülga bend: 22/12/2005-5436 S.K./17. mad)
c) Hukuk Müşavirliği,
d) Müsteşarlık Müşavirleri.
***DEĞİŞEN MADDE METİNLERİ***
24/12/2005 tarih ve 26033 S.R.G. de yayımlanan 22/12/2005 tarih ve 5436 sayılı kanunun 17. maddesi ile değiştirilen madde metni:
Madde 11 - Müsteşarlığın merkez kuruluşundaki danışma ve denetim birimleri şunlardır:
a) Teftiş Kurulu Başkanlığı,
b) Araştırma, Planlama ve Koordinasyon Dairesi Başkanlığı,
c) Hukuk Müşavirliği,
d) Müsteşarlık Müşavirleri.
Madde 12 - (Değişik madde: 07/09/1993 - KHK - 521/5 md.; İptal: Anayasa Mahkemesi'nin 25/11/1993 tarih ve E.1993/48, K.1993/50 sayılı Kararı ile; Yeniden düzenlenen madde: 19/06/1994 - KHK - 541/5 md.)
Teftiş Kurulu, müfettiş sıfat ve yetkisini haiz Teftiş Kurulu Başkanının yönetiminde müfettiş ve müfettiş yardımcılarından oluşur.
Teftiş Kurulu, Müsteşarın emri veya onayı üzerine, Müsteşar adına aşağıdaki görevleri yapar:
a) Müsteşarlık teşkilatı ile Müsteşarlığa bağlı ve ilgili kuruluşların her türlü faaliyet ve işlemleriyle ilgili olarak teftiş, inceleme ve soruşturmalar yapmak,
b) Müsteşarlık teşkilatı ile Müsteşarlığın bağlı kuruluşlarının denetimi altındaki her türlü kuruluşun faaliyet ve işlemleri ile ilgili olarak Müsteşarlığın görev ve yetkileri çerçevesinde; teftiş, inceleme ve soruşturmalar yapmak,
c) Müsteşarlığın amaçlarını daha iyi gerçekleştirmek, mevzuata, plan ve programa uygun çalışmasını sağlamak üzere gerekli teklifleri hazırlamak ve Müsteşara sunmak,
d) Çeşitli kanun, tüzük, yönetmelik ve kararların Gümrük Müsteşarına ve müfettişlerine tanıdığı teftiş, inceleme ve soruşturma yetkilerini kullanmak,
e) Gümrük bölgesi içinde bulunan bütün nakil vasıtalarını, bunların yük ve eşyasını, personel ve yolcularını muayene etmek, Müsteşarlığın denetimine tabi gümrük ambar, antrepo, serbest bölge ve yerlerdeki mevcut mallar ile bunların kayıtlarını incelemek, teftiş etmek ve gerektiğinde idarenin haklarını koruyacak tedbirlerin alınmasını sağlayıcı önerilerde bulunmak, acil ve gecikmesinde sakınca bulunan hallerde idare ve hazinenin haklarını koruyucu tedbirler almak,
f) Müsteşar tarafından verilen diğer görevleri yapmak.
Teftişe tabi daire ve kuruluşların para ve para hükmündeki evrakı ile ambar ve depolarında bulunan ayniyatı ve bunlarla ilgili gizli de olsa bütün defter ve belgeleri bunları idare ve muhafazaya memur olanlar ilk talep vukuunda müfettişlere göstermeye, saymasına ve incelemesine yardım etmeye mecburdurlar.
Müfettişler, teftiş, inceleme ve soruşturmanın her aşamasında; kaçakçılık, rüşvet, irtikap, zimmet veya ihtilas eylemleri veya işlemlerinde önemli yolsuzluğu görülen veya istenen belgeleri vermeyen memurları; Müsteşarlık teşkilatı veya bağlı yada ilgili kuruluşlarına mensup iseler, görevden doğrudan uzaklaştırmaya yetkilidirler. Bu memurlar diğer kuruluşlara mensup iseler müfettişin teklifi üzerine kurumlarınca görevlerinden uzaklaştırılabilirler.
Görevleri başında kalmaları teftiş, inceleme veya soruşturmayı güçleştireceği kanaatına varılan Müsteşarlık teşkilatı ve bağlı kuruluşlarının memurları, müfettişin teklifi üzerine Müsteşar tarafından; (b) bendinde belirtilen kuruluşlara mensup görevliler ise, müfettişin teklifi üzerine, yetkililerince görevlerinden uzaklaştırılabilirler.
Müfettişler, görevleri sırasında tüm resmi daire, kurum, kuruluş ve kamuya yararlı derneklerle, gerçek ve tüzel kişilerden gerekli yardım, bilgi, evrak, kayıt ve belgeleri istemeye yetkilidir; yasal engel olmadıkça bu isteğin yerine getirilmesi zorunludur.
Müfettiş yardımcılığında en az üç yıl çalışıp yapılacak yeterlik sınavında başarılı olamayanlar müfettişliğe atanamazlar. Müfettiş yardımcılığına alınma, müfettiş yardımcılığından müfettişliğe yükselme ile ilgili hususlarla Teftiş Kurulu ve Müfettişlerin çalışma esas ve usulleri ile diğer hususlar tüzükle düzenlenir. Müfettiş ve Müfettiş Yardımcıları 6245 sayılı Harcırah Kanununun 33/b maddesi hükmünden yararlanırlar.
Madde 13 - (Mülga madde: 22/12/2005-5436 S.K./17. mad)
***DEĞİŞEN MADDE METİNLERİ***
24/12/2005 tarih ve 26033 S.R.G. de yayımlanan 22/12/2005 tarih ve 5436 sayılı kanunun 17. maddesi ile yürürlükten kaldırılan madde metni:
Madde 13 - Araştırma, Planlama ve Koordinasyon Dairesi Başkanlığının görevleri şunlardır:
a) Müsteşarlığa Hükümet programı, kalkınma planları, yıllık programlar,
Bakanlar Kurulu kararları ve milli güvenlik siyaseti çerçevesinde verilen emir ve görevlerin yerine getirilmesi için çalışma esaslarını tespit etmek, bu esaslara uygun olarak Müsteşarlığın ana hizmet politikasının ve planlarının hazırlanmasına yardımcı olmak,
b) Uzun vadeli planlarla kalkınma planlarında ve yıllık programlarda öncelikle yer alması gerekli görülen hizmet ve tedbirlerin ve bunlarla ilgili temel politikaların ilmi araştırma esaslarına göre tespitini sağlamak, Müsteşarın onayını aldıktan sonra Devlet Planlama Teşkilatına göndermek,
c) Hizmet ve faaliyetlerin ekonomik ve etkin bir şekilde yerine getirilmesi için insan, para ve malzeme gibi mevcut kaynakların en uygun ve verimli bir şekilde kullanılmasını sağlamak üzere Müsteşarlık bütçesini plan ve program esaslarına göre hazırlamak ve uygulamasını takip etmek,
d) Müsteşarlık yıllık çalışma programlarını hazırlamak, Müsteşarlık hizmetleriyle ilgili gerekli istatistikleri toplamak ve değerlendirmek,
e) Kalkınma plan ve programları ile Müsteşarlık yıllık çalışma programlarının uygulanmaları sırasında, Müsteşarlık teşkilatında ortaya çıkan çözümlenmesi gereken güçlükleri, aksaklıkları ve tıkanıklıkları Müsteşara sunmak, organizasyon ve metod hizmetlerini yürütmek,
f) Planlama ve koordinasyon konularında verilen diğer görevleri yerine getirmek, yıllık çalışma programlarının yürütülmesini takip etmek,
g) Kanun, tüzük ve yönetmelik tasarıları ile kanun teklifleri hakkında Müsteşarlık görüşünün tespitine yardımcı olmak,
h) Müsteşarlığın tarihçesini hazırlamak,
i) Müsteşar tarafından verilen konularda araştırma ve inceleme yapmak ve diğer hizmetleri yürütmek.
Madde 14 - Hukuk Müşavirliğinin görevleri şunlardır:
a) Müsteşarlığın diğer birimlerinden sorulan hukuki konular ile hukuki, mali, cezai sonuçlar doğuracak işlemler hakkında görüş bildirmek,
b) Müsteşarlığın menfaatlerini koruyucu, anlaşmazlıkları önleyici hukuki tedbirleri zamanında almak, anlaşma ve sözleşmelerin bu esaslara uygun olarak yapılmasına yardımcı olmak,
c) 08/01/1943 tarihli ve 4353 sayılı Kanun hükümlerine göre adli ve idari davalarda gerekli bilgileri hazırlamak ve Hazineyi ilgilendirmeyen idari davalarda Müsteşarlığı temsil etmek,
d) Müsteşarlığın amaçlarını daha iyi gerçekleştirmek, mevzuata, plan ve programa uygun çalışmasını temin etmek amacıyla kanun, tüzük, yönetmelik ve diğer hukuki teklifleri hazırlamak ve Müsteşara sunmak,
e) Müsteşarlık birimleri tarafından hazırlanan ve bakanlıklardan ya da Başbakanlıktan gönderilen kanun, tüzük ve yönetmelik tasarılarını hukuki açıdan inceleyerek Araştırma, Planlama ve Koordinasyon Dairesi Başkanlığının görüşünü de alarak Müsteşarlık görüşünü oluşturmak.
f) Müsteşarlıkça verilecek benzeri görevleri yapmak.
Madde 15 - Müsteşarlıkta özel önem ve öncelik taşıyan konularda Müsteşara yardımcı olmak üzere yirmi Müsteşarlık müşaviri görevlendirilebilir.
Müsteşarlık müşavirleri Müsteşarlık makamına bağlıdır.
Madde 16 - Gümrük Müsteşarlığının merkez kuruluşundaki yardımcı birimler şunlardır:
a) Personel Dairesi Başkanlığı,
b) Eğitim Dairesi Başkanlığı,
c) İdari ve Mali İşler Dairesi Başkanlığı,
d) Muhabere ve Elektronik Dairesi Başkanlığı,
e) Savunma Uzmanlığı,
Madde 17 - Personel Dairesi Başkanlığının görevleri şunlardır:
a) Müsteşarlığın insangücü planlaması ve personel politikasıyla ilgili çalışmaları yapmak, personel sisteminin geliştirilmesiyle ilgili tekliflerde bulunmak,
b) Müşteşarlık personelinin atama, nakil, özlük, emeklilik işleriyle ilgili işleri yapmak,
c) Müsteşarlık kadrolarının, ilgili birimlerinin görüşünü aldıktan sonra dağıtım, tahsis ve tenkisini sağlamak,
d) Müsteşarlıkça verilecek benzeri görevleri yapmak.
Madde 18 - Eğitim Dairesi Başkanlığının görevleri şunlardır:
a) Müsteşarlık merkez, taşra teşkilatı ile ilgili eğitim planını hazırlamak, yayınlamak ve uygulanmasını takip etmek,
b) Müsteşarlık merkez teşkilatı personeli ile ilgili hizmet öncesi ve hizmet içi eğitim programlarını düzenlemek ve uygulamak,
c) Müsteşarlık personelini yurtiçinde ve yurtdışında yetiştirmek için hizmet içi eğitim merkezleri ve mesleki eğitim kursları açmak ve yönetmek,
d) Eğitim faaliyetleri ile ilgili dökümantasyon, yayım ve arşiv hizmetlerini yürütmek, kitaplığı yönetmek,
e) Müsteşarlıkça verilecek benzeri görevleri yapmak.
Madde 19 - İdari ve Mali İşler Dairesi Başkanlığının görevleri şunlardır:
a) Müsteşarlık için gerekli araç, gereç ve malzemenin temini ile ilgili hizmetleri yürütmek,
b) İhtiyaç duyulan bina ve arazinin kiralanma, satın alma işlemlerini yürütmek,
c) Müsteşarlığın mali işlerle ilgili hizmetlerini yürütmek,
d) Temizlik, aydınlatma, ısıtma, bakım, onarım ve taşıma hizmetlerini yapmak,
e) Sosyal tesislerin kurulması ve yönetimi ile ilgili hizmetleri düzenlemek ve yürütmek,
f) Müsteşarlık personelinin ve ailelerinin sağlık hizmetlerinden yararlanmalarını sağlamak,
g) Müsteşarlığa gelen yazı ve mesajlardan gerekenlerin Müsteşara sunulmasını sağlamak,
h) Müsteşarın direktif ve emirlerini ilgililere duyurmak ve işlemlerini takip etmek, Müsteşarlığın iç ve dış protokol hizmetlerini yürütmek,
i) Süreli evrakın zamanında işleme konulmasını sağlamak,
j) Müsteşarlığı ilgilendiren toplantı, birifing ve görüşmeleri düzenlemek, bunlara ait önemli not ve tutanakları tutmak ve yaymak,
k) Genel evrak, arşiv ve haber merkezinin hizmet ve faaliyetlerini düzenlemek ve yürütmek,
l) Kıymetli ve kıymetsiz matbu evrakı hazırlamak, mahallerine sevk ettirmek ve bu konularla ilgili her türlü muameleleri yapmak ve gerekli tedbirleri almak,
m) Müsteşarlıkça verilecek diğer görevleri yapmak.
Madde 20 - (Değişik madde: 19/06/1994 - KHK - 541/6 md.)
Muhabere ve Elektronik Dairesi Başkanlığının görevleri şunlardır:
a) Müsteşarlığın bilgi işlem ve haberleşme hizmetlerini yürütmek,
b) Müsteşarlığın merkez ve taşra kuruluşlarının bilgi işlem, haberleşme, irtibat ve her nevi elektronik sistemlerini kurmak,
c) Bilgi İşlem, Haberleşme araç ve gereçlerinin ikmal, bakım ve işletilmesini sağlamak,
d) Her türlü gümrük hizmetleriyle ilgili bilgileri toplamak ve depolamak,
e) Müsteşarlıkça verilecek benzeri görevleri yapmak.
Madde 21 - Savunma Uzmanlığı, özel kanununda ve diğer kanunlarda gösterilen görevleri yapar.
Madde 22 - (Değişik madde: 07/09/1993 - KHK - 521/7 md.; İptal: Anayasa Mahkemesi'nin 25/11/1993 tarih ve E.1993/48, K.1993/50 sayılı Kararı ile; Yeniden düzenlenen madde: 19/06/1994 - KHK - 541/7 md.)
Gümrük Müsteşarlığı, Bakanlıkların Kuruluş ve Görev Esasları Hakkında 3046 sayılı Kanun ile Genel Kadro ve Usulü Hakkında Kanun Hükmünde Kararname hükümlerine uygun olarak Müsteşarlığa bağlı bölge esasına göre çalışan ihtisas gümrükleri de dahil her türlü kapsam ve nitelikte taşra teşkilatı kurmaya yetkilidir.
Özel ve fiktif antrepo açılması ve kapatılması, bu antrepolara yeni eşya konulması, her türlü süre değişimi, idari yargı mercilerine savunma, itiraz, temyiz, karar düzeltme ve süre uzatımı dilekçeleri verilmesi konularında merkeze ait olan yetkilerin Müsteşarlıkça gerekli görülen hallerde taşra idarelerince yerine getirilmesine mahal ve konu itibariyle kısmen veya tamamen yetki verilebilir.
Madde 23 - Müsteşarlık, Kamu Kurum ve Kuruluşlarının Yurtdışı Teşkilatı
Hakkında Kanun Hükmünde Kararname esaslarına uygun olarak yurtdışı teşkilatı kurmaya yetkilidir.
Madde 24 - Müsteşarlık merkez, taşra, yurtdışı teşkilatı ile bağlı kuruluşların her kademedeki yöneticileri yapmakla yükümlü bulundukları hizmet veya görevleri, Başbakanın ve Müsteşarın emir ve direktifleri yönünde, mevzuata, plan ve programlara uygun olarak düzenlemek ve yürütmekten bir üst kademeye karşı sorumludur.
Madde 25 - Müsteşarlık, görevleriyle ilgili konularda diğer kamu kurum ve kuruluşlarının uyacakları esasları mevzuata uygun olarak belirlemekle, kaynak israfını önleyecek ve koordinasyonu sağlayacak tedbirleri almakla görevli ve yetkilidir.
Müsteşarlık, bakanlıkların hizmet alanına giren konulara ilişkin faaliyetlerinde ilgili bakanlıklara danışmak ve gerekli işbirliği ve koordinasyonu sağlamaktan sorumludur.
Madde 26 - Müsteşarlık, hizmet alanına giren konularda mahalli idarelerle koordinasyonu sağlamaktan sorumludur.
Madde 27 - Müsteşar, her kademedeki Müsteşarlık ve kuruluş yöneticileri, gerektiğinde sınırlarını yazılı olarak açıkça belirlemek şartıyla yetkilerinden bir kısmını astlarına devredebilir. Yetki devri, yetki devreden amirin sorumluluğunu kaldırmaz.
Madde 28 - (Değişik madde: 07/09/1993 - KHK - 521/8 md.; İptal: Anayasa Mahkemesi'nin 25/11/1993 tarih ve E.1993/48, K.1993/50 sayılı Kararı ile; Yeniden düzenlenen madde: 19/06/1994 - KHK- 541/8 md.)
23/04/1981 tarihli ve 2451 sayılı Bakanlıklar ve Bağlı Kuruluşlarda Atama Usulüne İlişkin Kanun hükümleri dışında kalan memurların atanmaları Müsteşar tarafından yapılır. Müsteşar bu yetkilerini gerekli gördüğü alt kademelere devredebilir.
Ancak, Teftiş Kurulu Başkanı ile başmüfettiş ve müfettiş unvanlarını taşıyan görevlere müşterek kararla atama yapılır.
Madde 29 - (Değişik madde: 19/06/1994 - KHK - 541/9 md.)
a) Müsteşarlığın yurtdışı teşkilatındaki kadrolara atanabilmek için, ekonomi; hukuk, idari ve siyasal bilimler dalları ile bunlara eşit en az dört yıl öğretim yapan fakülte veya yüksekokullardan veya bunlara denkliği Yükseköğretim Kurulu tarafından onaylanmış yabancı fakülte veya yüksekokullardan birini bitirmiş olmak ve İngilizce, Fransızca, Almanca, Arapça veya atanılacak ülkede geçerli yabancı dillerden birini bilmek şarttır.
Yurtdışı teşkilatına sürekli görevle atanabilmek için, Müsteşarlık birimlerinde en az üç yıl çalışmış olmak zorunludur.
Yurtdışı teşkilatında görev süresi üç yıldır. Bu süre en çok iki yıl uzatılabilir. Müsteşarlık disiplin kurulu kararı ile dış göreve devam etmesi mahzurlu görülenler hakkında 23/04/1981 tarih ve 2451 sayılı Bakanlıklar ve Bağlı Kuruluşlarda Atama Usulüne İlişkin Kanunun 2'nci maddesinin üçüncü fıkrası hükmü uygulanır.
Tekrar yurtdışı göreve atanabilmek için, merkez veya taşra teşkilatında en az üç yıl görev yapmış olmak şarttır.
b) Müsteşar, müsteşar yardımcısı, genel müdür, genel müdür yardımcısı, daire başkanı, başmüdür ve müsteşarlık müşavirliği görevlerine atanacakların hukuk, iktisat, maliye, işletme ve yönetim bilimi alanlarında lisans veya lisansüstü öğrenim görmüş olmaları gerekir.
c) Teknik daire Başkanlıklarına atanacaklarda görevi ile ilgili lisans veya lisans üstü öğrenim görmüş olmaları şartı aranır.
Madde 30 - Müsteşarlıkça uygun görülecek birim ve işlerde kontrolör istihdam edilebilir.
Kontrolörlerin göreve alınması ile çalışma usul ve esasları yönetmelikle düzenlenir.
Madde 31 - Kadroların tesbiti, ihdası, kullanılması ve iptali ile kadrolara ilişkin diğer hususlar, Genel Kadro ve Usulü Hakkında Kanun Hükmünde Kararname hükümlerine göre düzenlenir.
(Ek madde: 07/09/1993 - KHK - 521/10 md.; İptal: Anayasa Mahkemesi'nin 25/11/1993 tarih ve E.1993/48, K.1993/50 sayılı Kararı ile; Yeniden düzenlenen madde: 19/06/1994 - KHK - 541/10 md.)
485 Sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 4 üncü maddesinde bahsi geçen (Ek:1 sayılı cetvel) ekte belirtildiği şekilde değiştirilmiştir.
(Mülga madde: 18/06/2009-5911 S.K./68.mad.)
***DEĞİŞEN MADDE METİNLERİ***
07/07/2009 tarih ve 27281 Sayılı R.G. de yayımlanan 18/06/2009 tarih ve 5911 sayılı kanunun 68. maddesi ile mülga edilen madde metni:
(Ek madde: 08/12/1999 - 589 S.KHK/8. md.)
Doğal afetlerde afet bölgelerinde kullanılmak üzere yurt dışından gelecek araç, gereç, makine, teçhizat ve benzeri malzemelerin, giriş kayıtları tutulmak ve gümrük ile ilgili mevzuat gereğince yerine getirilmesi gereken işlemler sonradan yapılmak üzere, yurda girişine izin vermeye Gümrük Müsteşarlığının bağlı bulunduğu Devlet Bakanı yetkilidir.
Bu madde uyarınca yurda giren her türlü araç, gereç, makine ve teçhizatın tekrar yurt dışına çıkarılmalarına veya ihtiyaçlara ve günün şartlarına uygun olar
(Ek madde: 08/12/1999 - 589 S.KHK/8. md.)
Gümrük Müsteşarlığınca basım ve dağıtımı yapılan ve gümrük idarelerinde kullanılan her türlü basılı belgelerin satışından elde edilen gelirin, gümrük müşavirleri ve gümrük müşavir yardımcılarına verilen izin belgeleri bedellerinin, yayın hizmetlerinden elde edilen gelirlerin, masraflar düşüldükten sonra kalan kısmının %10'u her yıl Afetler Fonuna aktarılır.
Ek Madde 5 - (Ek madde: 05/04/2007-5622 S.K./4.mad.)
Ekli (1) sayılı listede yer alan kadrolar iptal edilerek, 190 sayılı Genel Kadro ve Usulü Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin eki (I) sayılı cetvelin Maliye Bakanlığına ilişkin bölümünden çıkarılmış, ekli (2) sayılı listede yer alan kadrolar ihdas edilerek anılan Kanun Hükmünde Kararnamenin eki (I) sayılı cetvelin Gümrük Müsteşarlığına ilişkin bölümüne eklenmiştir.
Maliye ve Gümrük Bakanlığının Gümrükler Genel Müdürlüğü, Gümrük Muhafaza Genel Müdürlüğü, Kontrol Genel Müdürlüğü ve bu Bakanlığın taşra teşkilatı ile Teftiş Kurulu Başkanlığının gümrük kesimi personeli, kadroları ile birlikte hiçbir işleme gerek kalmaksızın Gümrük Müsteşarlığına devredilmiştir.
Maliye ve Gümrük Bakanlığına ait her türlü menkul ve gayrimenkul, memur konutları, eğitim merkezleri, bilgisayar sistemi, araç, gereç, malzeme, döşeme, demirbaş ve taşıtlar, bu Kanun Hükmünde Kararnamenin yayımı tarihinde kullanıldığı birime tahsis edilir. Ancak bunlardan müşterek kullanılan her türlü menkul ve gayrimenkul, araç, gereç, malzeme, döşeme, memur konutları, bilgisayar sistemi, demirbaş, taşıt ile merkez teşkilatına ait kadroların personeli ile birlikte Maliye Bakanlığı ile Gümrük Müsteşarlığına devri, iki kuruluş arasında yapılacak protokolle tespit edilir. Devredilen personel için ayrıca atama yapılmaz. Müsteşarlığın ihtiyacı için bir ay içinde kadro iptal, ihdas ve değişikliği yapılmak üzere Başbakanlığa teklifte bulunulur.
Müsteşarlığın 1993 Mali Yılı harcamaları Maliye ve Gümrük Bakanlığı bütçesinden karşılanır. Bu konuda düzenlemeler yapmaya Maliye Bakanlığı yetkilidir.
Müsteşarlık merkez ve taşra teşkilatı bu Kanun Hükmünde Kararnamede belirlenen esaslara göre yeniden düzenleninceye kadar, görev ve hizmetler mevcut personel eliyle yürütülmeye devam olunur.
Diğer mevzuatta Maliye ve Gümrük Bakanlığına yapılmış olan atıflar, hizmetin özelliğine göre bu Kanun Hükmünde Kararname ile Maliye Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin ilgili hükümlerine yapılmış sayılır.
Ekli (1) sayılı listede belirtilen kadrolar ihdas edilerek bu Kanun Hükmünde Kararnamenin geçici 1 ve 2 nci maddelerine göre devredilen kadrolarla birlikte 190 sayılı Kanun Hükmünde Kararnameye bağlı cetvellere Gümrük Müsteşarlığı bölümü olarak eklenmiştir.
Bu Kanun Hükmünde Kararnamede öngörülen tüzük ve yönetmelikler yürürlüğe girinceye kadar, mevcut tüzük ve yönetmeliklerin bu Kanun Hükmünde Kararnameye aykırı olmayan hükümlerinin uygulanmasına devam olunur. Sözü edilen tüzük ve yönetmelikler en geç altı ay içinde çıkartılır.
(Değişik madde: 07/09/1993 - KHK-521/11 md.; İptal: Anayasa Mahkemesi'nin 25/11/1993 tarih ve E.1993/48, K.1993/50 sayılı Kararı ile; Yeniden düzenlenen madde: 19/06/1994 - KHK - 541/11 md.)
En az 10 yıldan beri Maliye ve Gümrük Bakanlığının gümrük kesiminde ve Gümrük Müsteşarlığında çalışanlarından 29 uncu maddede öngörülen öğrenim dallarına bakılmaksızın yüksek öğrenim görmüş olanlar anılan maddede belirtilen görevlere atanabilirler.
(Mülga madde: 20/03/1997 - KHK - 570/14)
(Ek madde: 19/06/1994 - KHK - 541/12 md.)
657 sayılı Devlet Memurları Kanununa 527 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 3 üncü maddesi ile eklenen 1 sayılı Ek Gösterge Cetvelinin "I.Genel İdari Hizmetleri Sınıfı" bölümünün (d) bendine "Hazine Kontrolörleri Kurul Başkanı" ibaresinden sonra gelmek üzere "Gümrük Müsteşarlığı Teftiş Kurulu Başkanı" ibaresi eklenmiştir.
Geçici Madde10 - (Ek madde:09/02/2006-5456 S.K./1.mad)
Ekli (1) sayılı listede yer alan kadrolar ihdas edilerek 13/12/1983 tarihli ve 190 sayılı Genel Kadro ve Usulü Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin eki (I) sayılı cetvelin Gümrük Müsteşarlığına ait bölümüne eklenmiştir.
(İptal tümce: Anayasa Mah. 04.02.2010 tarih ve 2007/97 E. ve 2010/32 K. ile) Bu kadrolar, herhangi bir nedenle boşalmaları halinde hiçbir işleme gerek kalmaksızın iptal edilmiş sayılır. Söz konusu personelin atandıkları yeni kadrolarının aylık, ek gösterge, her türlü zam ve tazminatlar ile diğer malî hakları toplamının net tutarı; Müşavirlik kadrolarına atanmadan önce en son ayda aldıkları aylık, ek gösterge, her türlü zam ve tazminatlar ile diğer malî hakları toplamı net tutarından az olması halinde aradaki fark, farklılık giderilinceye kadar, atandıkları kadrolarda kaldıkları sürece herhangi bir kesintiye tâbi tutulmaksızın tazminat olarak kendilerine ödenir.
***MADDE İLE İLGİLİ NOTLAR***
10.12.2011 tarih ve 28138 sayılı R.G de yayımlanan Anayasa Mahkemesinin 04.02.2010 tarih ve 2007/97 E. ve 2010/32 K. ile 2.7.1993 günlü, 485 sayılı Gümrük Müsteşarlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname'ye 9.2.2006 günlü, 5456 sayılı Yasa'nın 1. maddesiyle eklenen Geçici 10. maddenin ikinci fıkrasının birinci tümcesinin Anayasa'ya aykırı olduğuna ve İPTALİNE karar verilmiştir.
İptal edilen ikinci fıkrasının birinci tümcesi:
22/7/2003 tarihli ve 2003/5932 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile kaldırılan Gümrükler Başmüdürlükleri ile Gümrükler Muhafaza Başmüdürlükleri kadrolarında bulunan ve kadroları 1/9/2003 tarihli ve 2003/6121 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile değiştirilen Gümrük Başmüdürü ve Gümrük Muhafaza Başmüdürlerinden halen memuriyet görevi devam edenler, bu maddeyle ihdas edilen ekli (1) sayılı listede yer alan Müsteşarlık Müşaviri kadrolarına atanmış sayılırlar.
(Ek madde: 05/04/2007-5622 S.K./5.mad.)
Bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihte Tasfiye İşleri Döner Sermaye İşletmeleri Genel Müdürlüğü ve bağlı İşletme Bölge Müdürlüklerinde çalışmakta olan personelden;
a) 657 sayılı Devlet Memurları Kanununa tâbi olarak Tasfiye İşleri Döner Sermaye İşletmeleri Genel Müdürlüğü ve bağlı İşletme Bölge Müdürlüklerine tahsis edilmiş kadrolarda bulunan memurlar, ek 5 inci madde ile Gümrük Müsteşarlığı adına ihdas edilmiş aynı unvanlı kadrolara atanmış sayılır,
b) Tasfiye İşleri Döner Sermaye İşletmeleri Genel Müdürlüğü ve bağlı İşletme Bölge Müdürlüklerinde 657 sayılı Kanunun 4 üncü maddesinin (B) fıkrası uyarınca vizeli bulunan sözleşmeli personel pozisyonlarında çalışan sözleşmeli personel, pozisyonlarıyla birlikte aynı statüde Gümrük Müsteşarlığına devredilmiş sayılır,
c) Tasfiye İşleri Döner Sermaye İşletmeleri Genel Müdürlüğü ve bağlı İşletme Bölge Müdürlükleri adına vizeli geçici iş pozisyonlarında çalıştırılan geçici işçiler, pozisyonları ile birlikte Gümrük Müsteşarlığına devredilmiş sayılır.
Bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihte Tasfiye İşleri Döner Sermaye İşletmeleri Genel Müdürlüğü ve bağlı İşletme Bölge Müdürlüklerine ait her türlü taşıt, araç, gereç, malzeme ve demirbaşlar ile hak ve yükümlülükler, herhangi bir işleme gerek kalmaksızın Gümrük Müsteşarlığına devredilmiş sayılır.
Bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihte Tasfiye İşleri Döner Sermaye İşletmeleri Genel Müdürlüğü ve bağlı İşletme Bölge Müdürlüklerinin kullanımında bulunan hizmet binaları, kamu konutları ile diğer taşınmazlar Gümrük Müsteşarlığına tahsis edilmiş sayılır.
Tasfiye İşleri Döner Sermaye İşletmeleri Genel Müdürlüğünün 2007 malî yılı harcamaları 5565 sayılı 2007 Yılı Merkezî Yönetim Bütçe Kanununun ilgili hükmüne göre yeni bir düzenleme yapılıncaya kadar Maliye Bakanlığının 2007 yılı bütçesinde yer alan Tasfiye İşleri Döner Sermaye İşletmeleri Genel Müdürlüğüne ait ödeneklerden karşılanır.
2007 yılı İşletme Bölge Müdürlükleri döner sermaye bütçesinde yer alan ödeneklerin kullanımına devam olunur. Döner sermaye işlemleri ilgili kanunlar ve mevzuatta belirtilen esas ve usûllere göre devam eder. Bu konuda ortaya çıkabilecek tereddütleri gidermeye Maliye Bakanlığı yetkilidir.
178 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin bu Kanunla mülga 17 nci maddesinin (d) bendinde belirtilen göreve ilişkin olarak Maliye Bakanlığı Tasfiye İşleri Döner Sermaye İşletmeleri Genel Müdürlüğü leh ve aleyhine açılmış ve açılacak davalar ve icra takipleri hariç olmak üzere, bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihe kadar Maliye Bakanlığı Tasfiye İşleri Döner Sermaye İşletmeleri Genel Müdürlüğü leh ve aleyhine açılmış ve açılacak davalar ve icra takipleri bütün hak, yetki, yükümlülük, alacak ve borçlarıyla birlikte Gümrük Müsteşarlığına geçer ve bu davalar ile icra takipleri Gümrük Müsteşarlığı husumetiyle yürütülür.
Mevzuatta Maliye Bakanlığı Tasfiye İşleri Döner Sermaye İşletmeleri Genel Müdürlüğüne yapılan atıflar Gümrük Müsteşarlığı Tasfiye İşleri Döner Sermaye İşletmeleri Genel Müdürlüğüne yapılmış sayılır.
(Ek madde: 06/04/2011-6225 S.K. 19. Mad.)
Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren iki yıl içinde, 657 sayılı Devlet Memurları Kanununda belirtilen genel ve özel şartları taşımaları kaydıyla, Müsteşarlık tarafından belirlenecek alan veya bölümlerde ön lisans ve lisans düzeyinde eğitim veren yükseköğretim kurumları ile bunlara denkliği kabul edilen yurt dışındaki yükseköğretim kurumlarından mezun olup, Kurum tarafından belirlenecek alan ve puan türlerine göre Kamu Personel Seçme Sınavı başarı sırasına göre tespit edilecek 2000 kişi, merkezi yönetim bütçe kanunlarında yer alan açıktan veya naklen atamaya ilişkin kadro sayısı kısıtlamalarına tabi olmaksızın, bu Kanunda öngörülen usul ve esaslara göre Kurum tarafından belirlenecek kadrolara atanırlar.
Bu amaçla, ekli (1) sayılı listede yer alan kadrolar ihdas edilerek 190 sayılı Genel Kadro ve Usulü Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin eki (I) sayılı cetvelin Gümrük Müsteşarlığına ilişkin bölümüne eklenmiştir.
Madde 32 - Bu Kanun Hükmünde Kararname yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Madde 33 - Bu Kanun Hükmünde Kararname hükümlerini Bakanlar Kurulu yürütür.