08/04387 Sayılı Anıtkabir Hizmetlerinin Yürütülmesine İlişkin Yönetmelik

- Anıtkabir Komutanlığı, Genelkurmay Başkanlığına bağlıdır.

Anıtkabir Komutanlığı aşağıdaki birimlerden oluşur:

a) Komutanlık Karargahı

b) Hizmet Kıt'a Komutanlığı

c) Muhafız Bölük Komutanlığı

d) Müze, Kitaplık ve Kültürel Faaliyetler Müdürlüğü

e) ALAGÖZ Müzesi

Her birimde bulunacak personel, araç ve gereç TMK.sında olduğu gibidir.

Anıtkabir Komutanlığının görevleri aşağıdadır:

a) Atatürk'ün aziz naaşının defnedildiği Anıt Mezar'ı, Atatürk'e ait araç-gereç, giyim - kuşam, kitap ve belgelerle Atatürk'ün hatırasını taşıyan malzemelerin sergilendiği Anıtkabir Müzesini, Anıtkabir Kitaplığını, ALAGÖZ Müzesini ve bağlı birimlerini Atatürk'ün hatırasına ve dünya görüşüne layık olabilecek şekilde korumak, bakım ve onarımını yaptırmak, güzelleştirmek, geliştirmek ve tamamlamak,

b) Anıtkabir'i halkın ziyaretine açık ve hazır bulundurmak, bu amaçla gerekli düzenlemeleri yapmak, ziyaret gün ve saatlerini belirlemek,

c) Anıtkabir'de bulunan taşınır ve taşınmaz malları korumak, sayım ve kontrolunu yapmak, bu amaçla Kültür ve Turizm Bakanlığı ile gerekli koordineyi yapmak,

d) Anıtkabir'in yangına, sabotaj ve hırsızlığa karşı güvenlik ve korunmasını sağlamak,

e) Atatürk'ün yaşamı, hatırası ve dünya görüşü ile ilgili araç-gereç, giyimkuşam, kitap ve belgelerle malzemeleri satın almak; kabul etmek, derlemek, envanteri, tasnifi, kataloglanması, depolanması ve hizmete sunulması ile ilgili işlemleri yapmak,

f) Anıtkabir'de düzenlenecek tören işlerini yürütmek,

g) Anıtkabir'de rehberlik hizmetlerini yürütmek, bu amaçla tanıtıcı kitaplar hazırlamak veya hazırlatmak, gerektiğinde sergiler düzenlemek, Atatürk'ün dünya görüşünü yaymak ve yaşatmak amacıyla hatıra eşyası hazırlamak veya yaptırtmak, halka sunmak,

h) Anıtkabir'de fotoğraf ve film çekme esaslarını saptamak,

i) Atatürk ve Anıtkabir konusunda araştırma yapan kişi ve kuruluşlarla işbirliği yapmak; bilimsel ve teknik araştırmalarda yardımcı olmak,

j) Genelkurmay Başkanlığının izniyle ve hazırlanacak yönerge esaslarına göre bağış ve yardım kabul etmek,

k) Yıllık çalışma faaliyetlerini ve bütçeyi planlamak ve uygulamak,

- Anıtkabir hizmetlerinin yürütülmesi için görev bölümü, TMK. esas alınarak Anıtkabir Komutanlığınca yapılır.

Madde 10 - Anıtkabir birimleri ile personelin görevleri Anıtkabir Komutanlığınca Kültür ve Turizm Bakanlığı ile koordine edilerek hazırlanacak Anıtkabir İç Hizmet Yönergesi'nde belirtilir.

Madde 11 - Anıtkabir'de bulunan taşınır ve taşınmazlar, Mal Sorumlularının zimmetinde bulunur. Bu sorumluluk, Ordu Mal Yönetmeliği ve Yönergede belirtilecek mevzuat esaslarına göre sorumlulara aktarılır.

Madde 12 - Anıtkabir'de bulunan taşınır ve taşınmaz mal ve eserlerin kayıt, kabul, sayım ve kontrolları için gerekli esaslar, Ordu Mal Yönetmeliği ile Ayniyat Yönetmeliği gözönüne alınarak hazırlanacak yönergede belirtilir.

Madde 13 - Anıtkabir Müzesi'nde bulunan eserler (Atatürk'e ait kitaplar dahil) Genelkurmay Başkanlığının izni olmadan dışarı çıkarılamaz.

Madde 14 - Atatürk ve Türk Devrimi konusundaki eserlerin yer alacağı "Atatürk ve Türk Devrimi Kitaplığı" ziyaretçi ve araştırmacıların incelemelerine açık tutulur. Bu kitaplıktan yararlanma esasları yönergede belirtilir.

Madde 15 - Atatürk ve Türk Devrimi Kitaplığı'na satın alınacak kitaplar ile 8/e maddesi uyarınca müzeye alınacak araç - gereç, malzeme ve eşyalar aşağıdaki üyelerden oluşan Tarihi Eserler İnceleme ve Değerlendirme Kurulu tarafından seçilir:

a) Gnkur. As. Ta. ve Strj. Etüd Bşk. lığı Temsilcisi.

b) Gnkur. İ.K.K.D. Bşk. lığı Temsilcisi,

c) Kültür ve Turizm Bakanlığı Temsilcisi

d) Türk Tarih Kurumu Temsilcisi,

e) Anıtkabir Müzesi, Kitaplık ve Kültürel Faaliyetler Müdürü,

f) Müze Kütüphanecisi,

g) Tarih Uzmanları,

Atanma ve diğer nedenlerle Kurul Üyeleri değiştiğinde, yerine yenileri görevlendirilir. Kurul üyelerinin kimlikleri Gnkur. İKK. D. Bşk. lığı ile Anıtkabir K.lığına bildirilir. ilgili Kuruluşlara duyurulur. Kurulun çalışma esasları yönergede belirtilir.

Madde 16 - Kitap alımları için gerekli ödenek bütçeye konur. Kitap seçimleri ve satın almaları 6 ayda bir yapılır.

Madde 17 - Anıtkabir ve bağlı birimlerin hizmete açık tutulmasında; Atatürk'ün yaşamı ve dünya görüşünü halka götürme, tanıtma, benimsetme, sevdirme ve anlatma ana amaçtır. Bu nedenle; ziyareti engelleyici ve güçleştirici davranışlar önlenir. Ziyareti kolaylaştırıcı önlemler alınır. Rehberlik hizmeti geliştirilir.

Madde 18 - Yukarıda belirtilen amaçlarla, ilgili Bakanlıklarla işbirliği yapılarak, sergiler açılır, seminer ve konferanslar düzenlenir, kitap ve broşürler yayınlanır.

Madde 19 - Anıtkabir Faaliyetlerinde turizmi geliştirici, turistlere kolaylık sağlayıcı önlemler alınır. Yabancı dilde tanıtıcı yayınlar bulundurulur. Bu amaçla, Kültür ve Turizm Bakanlığı ile gerekli koordine yapılır.

Madde 20 - Anıtkabir faaliyetlerini düzenlemek ve aksaklıkları gidermek üzere, Komutanlık bünyesinde 3 ayda bir toplantı yapılarak, geçmiş ayların bilimsel, eğitsel ve kültürel çalışmaları ile günlük çalışmaları gözden geçirilir ve gelecek ayların çalışma programı düzenlenir. Toplantılara 15 ve 29. maddelerdeki Kurul, ya da Temsilcileri çağrılabilir.

Madde 20 - Anıtkabir faaliyetlerini düzenlemek ve aksaklıkları gidermek üzere, Komutanlık bünyesinde 3 ayda bir toplantı yapılarak, geçmiş ayların bilimsel, eğitsel ve kültürel çalışmaları ile günlük çalışmaları gözden geçirilir ve gelecek ayların çalışma programı düzenlenir. Toplantılara 15 ve 29. maddelerdeki Kurul, ya da Temsilcileri çağrılabilir.

Madde 22 - Anıtkabir'in ziyarete kapalı olduğu saatlerde içerde nöbetçi ve görevli personel dışında kimse bulunamaz. Ziyaretçi kabul edilemez. Ancak, protokola tabi tören ve ziyaretler özel izinle yapılabilir.

Madde 23 - Müze, kitaplık ve ziyarete açık birimlerde mutlaka görevli personel bulundurulur. Komutan'ın izni olmadan görev yerleri boş bırakılamaz. Yabancıların katıldığı törenlerle, Yabancı Turist ziyaretleri için yeteri kadar mihmandar tercüman ve tercüman Komutanlık kadrosuna konur.

Madde 24 - Ziyaretçilerin uymakla yükümlü olduğu hususlar, yönergede belirtilir. Bu hususların ziyaretçilerce bilinmesi için gerekli önlemler alınır.

Madde 25 - Yayınlanmamış, ya da baskısı tükenmiş eserlerin resim ve fotokopisini çekmek, Anıtkabir Komutanlığının iznine bağlıdır. Kimlere, hangi hallerde izin verileceği ve tutulacak kayıtlar yönergede belirtilir.

Madde 26 - Görevli personelin giyim - kuşamları ile ziyaretçilere karşı davranışlarının incitici olmaması için gerekli "adap ve usuller" yönergede belirtilir ve personel bu konuda eğitilir.

Madde 27 - Eski eserler dışında kalan sanat ve anıtsal değeri bulunmayan taşınır ve taşınmaz malların bakım, onarım, restorasyon ve güzelleştirmeleri Türk Silahlı Kuvvetlerindeki esaslara göre yapılır.

Madde 28 - Eski eserlerle, sanatsal değeri olan anıt ve yapıların (traverten kaplamalar, mozole taşı, taş elemanları, reliafler, freskler, heykel, mozayik v.b. yapılar) bakım onarım, yenileştirme, güzelleştirme ve tamamlamaları, uzmanlardan oluşan 29 uncu maddedeki Kurul tarafından verilecek karara göre yapılır.

Madde 29 - Anıtkabir Bakım - Onarım ve Restorasyon Kurulu şu üyelerden oluşur:

a. Kültür ve Turizm Bakanlığı Eski Eserler ve Müzeler Gn. Md.lüğü Temsilcisi,

b. Gayrimenkul Eski Eserler ve Anıtlar Yüksek Kurulu Temsilcisi,

c. Vakıflar Gn. Müdürlüğünden bir Uzman/Temsilci,

d. O. D. T. Ü. Restorasyon Kürsüsünden bir Uzman,

e. Anıtkabir K. lığı Sanat Tarihi Uzmanı,

f. Bayındırlık Bakanlığı Temsilcisi,

g. Milli Savunma Bakanlığı Temsilcisi,

h. Kurulun gerekli göreceği yerli ve yabancı Uzman ve Temsilciler,

Madde 30 - Kurulun çalışma ve toplanma yöntemi, yönergede belirtilir ve Kurul Üyelerine duyurulur.

Madde 31 - Anıtkabir sahasında, 1710 sayılı Eski Eserler Kanunu esasları dahilinde ve Gayrimenkul Eski Eserler ve Anıtlar Yüksek Kurulu'nun görüşü alınarak, yeni inşaat ve yapılar yapılabilir.

Madde 32 - Bakım, onarım, tamamlama ve restorasyon, 1710 sayılı Eski Eserler Kanunu ve buna ilişkin mevzuat hükümlerine göre yapılır.

Madde 33 - Askeri kontrol ve denetimler, Türk Silahlı Kuvvetlerindeki mevcut esaslara göre yapılır.

Madde 34 - Eski eser, anıt ve sanat yapıların denetimi 3 aylık periyodlarla, 29 uncu maddede belirtilen Kurul tarafından yapılır. Kurul'un tutacağı rapor, Genelkurmay Başkanlığı ile Anıtkabir Komutanlığına verilir. Denetim ve kontrola tabi tutulacak hususlar yönergede belirtilir.

Madde 35 - Anıtkabir'de, ancak Atatürk'e saygı için çelenk konabilir, tören düzenlenebilir. Başka amaçlarla; tören, yürüyüş ve gösteri düzenlenemez, çelenk konamaz. Anıtkabir'in manevi varlığına yakışmayan her türlü tavır, hareket, söz, yazı ve davranışlara izin verilmez.

Madde 36 - Anıtkabir'de İstiklal Marşı dışında marş ve müzik çalınmaz. Ses ve ışık gösterileri ise Anıtkabir Komutanlığınca belirlenecek saatlerde, Kültür ve Turizm Bakanlığı ile yapılacak protokol esaslarına göre yapılır.

Madde 37 - Anıtkabir'de çelenk koyma ve törenler, Devlet Başkanlığı ve Dışişleri Bakanlığı Protokol Genel Müdürlüğü, Genelkurmay Başkanlığı ile Ankara Garnizon Komutanlığının iznine bağlıdır. Tören isteği, normal hallerde Genelkurmay Başkanlığına, ivedi hallerde ise doğruca Anıtkabir Komutanlığına duyurulur.

Madde 38 - Çelenk koyma ve törenler, 24 saat öncesinden Anıtkabir Komutanlığına bildirilir.

Madde 39 - Çelenk koyma ve törenler,09.00 ile günbatımı saatleri arasında yapılır.

Madde 40 - Anıtkabir'de çelenk koyma ve törenler için, belirlenen saatten 5 dakika önce,1 ve 2 numaralı törenlerde Aslanlı Yol başında,3 numaralı törenlerde ise Mozole önündeki alanda hazır bulunulur. 10 Kasım Atatürk'ü Anma Töreni'nde hazır bulunma saati 08.40'dır.

Madde 41 - Ulusal Bayram ve belirli günlerde, gelen çelenklerin sadece protokol yönünden en büyük kişi ya da kuruluşun çelengi törenle belirli yerine koyulur. Diğer çelenkler, daha önceden, protokole göre Mozole'ye veya meydandaki sütunlara yerleştirilir. Bunlar için ayrıca tören yapılmaz.

Madde 42 - Saygı duruşu süresi; 10 Kasım'da 2 dakika, diğer törenlerde 1 dakikadır.

Madde 43 - Anıtkabir Komutanlığınca, tören sorumluları ile saygı nöbetçilerinin, tören saatinden 15 dakika önce yerlerini almaları sağlanır.

Madde 44 - 10 Kasım ve emir verildiğinde diğer törenlerde; Kara Kuvvetleri Komutanlığından 4, Deniz ve Hava Kuvvetleri Komutanlığı ile Jandarma Genel Komutanlığından ikişer Teğmen - Yüzbaşı rütbesinde subay saygı nöbetçisi olarak görevlendirilir. Gerekli koordine Anıtkabir Komutanlığınca yapılır.

Madde 45 - Anıtkabir'de uygulanacak tören tipleri aşağıdadır.:

a. 1 Numaralı Törenler

b. 2 Numaralı Törenler

c. 3 Numaralı Törenler

Bu törenlere, Tören Bölüğü ve Bando katılmaz. Bu törenlerin dışında toplu ve temsili saygı ziyaretleri yapılabilir. Ancak, Mozole'ye törensiz çelenk koyulmaz.

Madde 46 - Yukarıdaki törenler dışında,10 Kasım'da Atatürk'ü Anma Töreni düzenlenir. Bu törene Tören Bölüğü ve Bando katılır. Atatürk'ü Anma Töreni'nin ayrıntıları yönergede belirtilir.

Madde 47 - Hangi hallerde, hangi tip törenlerin ve ne şekilde yapılacağı EK-1'de belirtilmiştir. Tören ve kortej düzeni ayrıntılı olarak Yönergede belirtilir.

Madde 48 - Anıtkabir'de her tören tipi için ayrı bir defter tutulur. Toplu ve temsili saygı ziyaretleri için ayrı bir defter tutulur. Toplu ve temsili saygı ziyaretlerinde deftere yazılacak hususlar, yazılmadan önce Anıtkabir Komutanlığına yazılı olarak verilir.

Madde 49 - Tören ve çelenk koymalarda, fotoğraf çekmek ve diğer nedenlerle, kabrin üzerine çıkılmasına izin verilmez. Çelenk koyarken ya da özel defter imzalanırken fotoğrafı ancak basın için ayrılan platform üzerinden çekilir.

Madde 50 - (Değişik madde: 18/05/1994 - 94/5693 K.)

Tören güvenliği için, Ankara Garnizon Komutanlığının sorumluluğunda, Ankara Emniyet Müdürlüğü ve ilgili diğer kurumlarca gerekli önlemlerin alınması için en az 3 gün önce bir toplantı yapılır. Gerekli koordinasyon Komutanlıkça sağlanır.

Madde 51 - 1 numaralı törenlerde, tören saatlerinde, güvenlik ve hareket serbestliği sağlamak amacıyla protokol dışı ziyaretler sınırlandırılabilir.

Madde 52 - Törenlere refakat eden basın ve yayın mensupları, basın kartı göstermek zorundadırlar.

Madde 53 - Güvenlik ve nöbet hizmetlerine ilişkin ayrıntılı esaslar Yönergede belirtilir.

Madde 54 - Ziyaretçiler girişte gözle kontrol edilerek, görünüşleri kuşku uyandıranların, dolaylı gözetim altında ziyarette bulunmaları sağlanır. Bu amaçla kapalı devre televizyon v.b. kolaylıklardan yararlanılabilir.

Madde 55 - Ziyaretçilerin Anıtkabir ve çevresinde piknik yapmalarına, ateş yakmalarına, yerleri kirletmelerine izin verilmez.

Madde 56 - Mozole ve Müzeyi ziyaret edenler, dolaylı gözetim altında bulundurulur.

Madde 57 - Oto ile ziyarete gelenlerin, otoparkın dışında park etmemeleri için gerekli önlemler alınır.

Madde 58 - Ziyaretçilerin takip ve kontrolu, sivil giyimli personel tarafından yapılır.

Madde 59 - (Değişik madde: 18/05/1994 - 94/5693 K.)

Anıtkabir'i ziyaret eden Türk ve Yabancı Devlet Büyükleri, Ankara Garnizon Komutanlığı, Ankara Emniyet Müdürlüğü ve Milli İstihbarat Teşkilatı Müsteşarlığınca alınacak önlemlere göre korunur. Bu amaçla, Komutanlık gerekli koordinasyonu yapar. Konuya ilişkin ayrıntılı esaslar yönergede belirtilir.

Madde 60 - Hırsızlığa, sabotaj, baskın, yangın ve tahriplere karşı alınacak önlemler, yönergede belirtilir.

Madde 61 - Anıtkabir Komutanlığında, güvenlik soruşturması tamamlanmamış personel çalıştırılmaz.

Madde 62 - Her nöbet yerine genel ve özel nöbet talimatları asılır. Nöbet talimatı, yönergede belirtilir.

Madde 63 - Nöbetçiler arasında irtibat ve kontrolu sağlamak için devriyeler çıkarılır, telefon irtibatları yapılır.

Madde 64 - Anıtkabir hizmetlerine ilişkin ödenek teklifleri, Genelkurmay Başkanlığı ve Milli Savunma Bakanlığı bütçe hazırlık emrine uygun olarak Anıtkabir Komutanlığınca hazırlanır.

Madde 65 - Mal Saymanlığı, ikmal ve bakım bağlantısı Silahlı Kuvvetlerdeki esaslara göre belirlenir. Nakit saymanlığı yönünden Milli Savunma Bakanlığı I No.lu Merkez Saymanlığına bağlıdır.

Madde 66 - Bina küçük onarım ve bina büyük onarımı ile yatırım harcamalarına ilişkin ödenekler, Komutanlığın önerisi üzerine Milli Savunma Bakanlığının bütçesine dahil edilir. Diğer harcama kalemlerine ait ödenekler ise Milli Savunma Bakanlığının bütçesinin Genelkurmay Başkanlığı ile ilgili tertiplerine dahil edilir.

Madde 67 - Bakım, onarım ve yeni inşaa kararı 29 uncu maddede belirtilen Kurul Kararı ile alınır. Satınalma, etüd, danışmanlık hizmetleri ile bakım, onarım ve inşaa 1710 sayılı Eski Eserler Kanununun 19 uncu maddesi ile mevzuat hükümlerine göre yapılır.

Madde 68 - Bakım - onarım ve restorasyon Kurulu kararını gerektirmeyen, yeni sanat yapıları ile eski eserler ve Anıtkabir ile ilgili olmayan bakım, onarım, hizmet ve satınalmalar, 2490 ve 1050 sayılı kanunlar çerçevesinde yürütülür.

Madde 69 - Anıtkabir ve birimlerinde, ticari, kültürel ve bilimsel amaçlarla ayrıntılı fotoğraf ve film çekmek, Genelkurmay Başkanlığının iznine bağlıdır.

Madde 70 - Anıtkabir'de 1 ve 8 inci maddeler uyarınca bir turistik ve hatıralık eşya satış birimi kurulur. Bu birim, Anıtkabir Derneği'nce işletilir. Bu amaçla, Anıtkabir Derneği ile Komutanlık arasında bir protokol yapılır.

Madde 71 - Anıtkabir Derneği, faaliyetlerini bu satış Biriminde sürdürebilir.

Madde 72 - (Değişik madde: 18/05/1989 - 89/14159 K.)

Anıtkabir Müzesi ile Atatürk ve Türk Devrimi Kitaplığına giriş ve buralarda amatörce fotoğraf çekimi ücrete tabi değildir.

Madde 73 - (Mülga madde: 18/05/1989 - 89/14159 K.)

Madde 73/1 - Anıtkabir Komutanlığı TŞK.-Mlz.kadrosu (TMK), bu Yönetmeliğin yayınlanması ile birlikte yürürlüğe girer.

Madde 74 - İlgili Kuvvet Komutanlıklarınca yayınlanan kadroya göre Anıtkabir Komutanlığına atamalar derhal yapılır.

Madde 75 - Araç - gereç, taşınır, taşınmaz mallar, personel kadro ve yer değiştirmeleri ile bütçe ve ödenek işlemleri mevcut mevzuat hükümlerine göre ilgili kuruluşlarla yapılacak protokollarla gerçekleştirilir.

Madde 76 - Yeni iskan tesisleri tamamlanıncaya kadar, Anıtkabir Komutanlığı mevcut tesislerde iskan edilir.

Madde 77 - Anıtkabir Müdürlüğünün mevcut ulaştırma araçları ile tüm araç ve gereçleri Anıtkabir Komutanlığına devredilir.

Madde 78 - Yayınlanan kadroda yer alan araç ve gereçlerden eksik olanlar, bu Yönetmeliğin yayınlanmasından sonraki 1 ay içinde tamamlanır.

Madde 79 - Anıtkabir ve bağlı birimlerinde bulunan taşınmaz mallar, Anıtkabir Komutanlığına devredilir.

Madde 80 - Anıtkabir ve Müzede bulunan eski eserler, sanat eserleri ve kabirler Anıtkabir Komutanlığına devredilir.

Madde 81 - Anıtkabir Müdürlüğünde görevli personelden, kadro fazlası durumuna düşenler, bütün özlük hakları saklı kalmak koşuluyla, Kültür ve Turizm Bakanlığı kadrolarında bırakılır.

Madde 82 - Anıtkabir Müdürlüğünde görevli personelden ünvan, hizmet ve nitelikleri yeni kadroya uyanlar, bütün özlük hakları saklı kalmak koşuluyla Anıtkabir Komutanlığı kadrolarına geçirilir.