3225 Sayılı Millî Savunma Bakanlığı, Kara, Deniz Ve Hava Kuvvetleri Komutanlıklarına Bağlı Kurumlar İle Asker Hastanelerinde Döner Sermaye Teşkili Ve İşletilmesine İlişkin Kanun

Madde 1 – (Değişik madde: 22/01/2015-6586 S.K./73. md)

Bu Kanun, Millî Savunma Bakanlığı ve Kuvvet Komutanlıkları bünyesindeki kurumların atıl kapasiteleri ile asker hastanelerindeki kapasitenin ülke ekonomisi yararına değerlendirilmesi amacıyla gerekli yerde ve sayıda döner sermaye işletmesi kurulmasını, görevlerini, idari ve mali işlemlerine dair esas ve usulleri düzenler.

03/02/2015 tarih ve 29256 S.R.G. de yayımlanan 22/01/2015 tarih ve 6586 sayılı kanunun 73. maddesi ile değiştirilen madde metni:
Madde 1 - Bu Kanun, Milli Savunma Bakanlığı ile Kuvvet Komutanlıkları bünyesindeki kurumların atıl kapasitelerinin ülke ekonomisi yararına değerlendirilmesi amacıyla gerekli yerde ve sayıda döner sermaye işletmesi kurulması, görevleri, idari ve mali işlemlerine dair esas ve usulleri düzenler.

Madde 2 - (Değişik madde: 11/06/1997 - 4273/1 md.)

Bu Kanunda geçen kurum deyimi; Harita Genel Komutanlığı ve Seyir ve Hidrografi Dairesi Başkanlığı ile hastane, fabrika, tersane, atölye, dikimevi, ikmal ve bakım merkezi, matbaa, laboratuvar ve okul gibi askeri kuruluşları ifade eder.

Madde 3 - (Değişik fıkra: 20/06/2002 - 4762 S.K./1. md.) Bu Kanun kapsamına giren döner sermaye kuruluşlarına toplam beş trilyon lira sermaye tahsis olunmuştur.

Bu miktar Bakanlar Kurulu Kararı ile beş katına kadar artırılabilir.

(Değişik fıkra: 22/01/2015-6586 S.K./74. md) Döner sermayenin işletmelere tahsisi, tahsis edilen miktarların azaltılıp veya çoğaltılması Kara, Deniz ve Hava Kuvvetleri Komutanlıklarına bağlı kurumlar için ilgili Kuvvet Komutanlığının, asker hastaneleri için hastanelerin bağlı olduğu komutanlığın teklifi ve Genelkurmay Başkanlığının uygun görmesi üzerine, Millî Savunma Bakanlığınca yapılır. Millî Savunma Bakanlığına bağlı kuruluşlar için bu işlem doğrudan anılan Bakanlıkça yapılır.

03/02/2015 tarih ve 29256 S.R.G. de yayımlanan 22/01/2015 tarih ve 6586 sayılı kanunun 74. maddesi ile değiştirilen üçüncü fıkra metni:
Döner sermayenin işletmelere tahsisi, tahsis edilen miktarların azaltılıp veya çoğaltılması Kara, Deniz ve Hava Kuvvetleri komutanlıklarına bağlı kurumlar için ilgili Kuvvet Komutanlığının teklifi, Genel Kurmay Başkanlığının uygun görmesi üzerine Milli Savunma Bakanlığınca yapılır. Milli Savunma Bakanlığına bağlı kuruluşlar için bu işlem doğrudan anılan Bakanlıkça yapılır.

Madde 4 – Döner sermaye verilen kurumların müdürlük veya komutanlıkları; Milli Savunma, Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığı hizmetlerine öncelik vermek ve aksatmamak şartıyla, kamu yararının gerektirdiği veya teknik olarak bu kurumlarda yapılması zorunlu bulunan hallerde; Genel Bütçeye dahil dairelerle katma bütçeli idarelerden, özel idare ve belediyelerden, kamu kuruluşlarından ve sermayesinin yarısından çoğuna Devletin katıldığı kuruluşlardan sipariş almaya, bu siparişler sebebiyle her türlü ticari işlemlere girişmeye ve gerektiğinde müşterek imalatta bulunmaya yetkilidir.

Döner sermaye kuruluşlarının 1 inci fıkrada belirtilen kurum ve kuruluşlar dışındaki yerli gerçek ve tüzelkişilerle olan ticari ilişkilerine; sipariş kabul edecek döner sermaye kuruluşunun iş kapasitesi esas alınarak, Yönetmelikte belirlenecek mali sınırlar içerisinde kurumun müdürü veya komutan veya bağlı bulunduğu Kuvvet Komutanlığı veya Milli Savunma Bakanlığınca izin verilir.

Döner sermaye kuruluşlarının yabancı gerçek ve tüzelkişilerden sipariş alması, siparişler sebebiyle bunlarla işbirliği yapması, her türlü ticari işlemlere girmesi ve gerektiğinde müşterek imalatta bulunması Milli Savunma Bakanlığının iznine bağlıdır.

Madde 5 - Kuvvet Komutanlıklarına (Jandarma Genel Komutanlığı, Sahil Güvenlik Komutanlığı dahil) ait her türlü hizmetler kuvvet ve kurum farkı gözetmeksizin döner sermaye kapsamı dışında yürütülür.

Döner sermaye dahil olmak üzere kurumların imkan ve kabiliyetlerinin kullanılmasında öncelik Türk Silahlı Kuvvetleri hizmetlerine ait olup, döner sermaye kapsamında kabul edilebilecek diğer siparişlerin asli hizmetleri aksatmaması için gerekli tedbirler ilgili Kuvvet Komutanlığı ve Kurum Amirliklerince zamanında alınır.

Madde 6 – Döner sermaye işlemleri 1050 sayılı Muhasebe-i Umumiye Kanunu hükümleri ile Sayıştay vizesine tabi değildir.(1)

Ancak, döner sermaye ile yapılan işlemlerden doğan gelir ve giderler için mali yılın sona ermesinden itibaren en geç iki ay içinde bir bilanço düzenlenerek, gelir ve gider belgeleriyle birlikte denetim için Sayıştaya bilanço ve eklerinin birer nüshası da Maliye ve Gümrük Bakanlığına gönderilir.

(1) Bu fıkranın uygulanması ile ilgili olarak 10/12/2003 tarihli ve 5018 sayılı Kanunun 81 inci maddesine maddesine  bakınız.

Madde 7 - Döner sermaye genel bütçeden sağlanan ödenekler ile işletme faaliyetlerinden doğan karlardan meydana gelir.

İşletmelerin ödenmiş sermayesi 3 üncü madde uyarınca tahsis edilen sermaye tutarına ulaşıncaya kadar karlar sermayeye eklenir.

3 üncü maddede belirtilen sermayenin tamamı ödenmiş hale geldikten sonra yıllık karlar hesap dönemini takibeden 4 üncü ayın sonuna kadar Genel Bütçeye gelir kaydedilmek üzere Hazineye yatırılır.

Geçerli bir mazerete dayanmaksızın zamanında yatırılmayan karlar; işletmeden 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun uyarınca hesaplanan gecikme zammı, ita amiri ve işletme saymanından yarı yarıya alınmak üzere aynı Kanun hükümleri dairesinde tahsil olunur.

Madde 8 - Döner sermayenin konusunu teşkil eden hizmetlerin yürütülmesi için gerekli giderler ile yönetmelikte belirlenecek miktarlara kadar kuruluş veya birimin araç, gereç, araştırma ve diğer ihtiyaçlarının karşılanması için yapılacak giderler döner sermayeden karşılanır.

Madde 9 - Döner sermaye verilen kurumların müdürlükleri, döner sermaye işlerinin yürütülmesi için miktarı Bakanlar Kurulunca saptanacak sınırlar içinde milli banka veya kuruluşlardan kredi almaya ve bu bankalar nezdinde borçlu hesap açtırmaya yetkilidir.

Madde 10 - Kurumların esas kadrolarındaki subay ve astsubaylar ile 657 sayılı Devlet Memurları Kanununa tabi personel döner sermaye işlerinde ek görevle çalıştırıldıkları takdirde, bu personelin 14 üncü maddeye göre ödenecek ek ücretleri ile, kurumların esas kadrolarındaki işçiler döner sermaye işlerinde çalıştırıldıkları takdirde, bunların çalışma saatlerine ait ücret ve primleri ve döner sermaye çalışmaları için esas kadroya ek olarak alınacak memur ve işçilerle sözleşmeli personele yapılacak her türlü ödeme ve masraflar döner sermayeden karşılanır.

Madde 11 - Milli Savunma hizmetlerinde kullanma yeri kalmadığı anlaşılan araç, gereç ve malzemeler, günün piyasa değeri üzerinden döner sermayeye devredilebilir. Döner sermayeye ait araç, gereç ve malzemeler de Milli Savunma hizmetlerinde kullanılmak üzere aynı esaslar çerçevesinde devredilebilir.

Piyasa değerinin ne şekilde tespit edileceği, devir işlemlerine ilişkin esaslar ve yetki sınırları yönetmelikte gösterilir.

Madde 12 - Bağlı olduğu kuruma ait olup münhasıran döner sermaye işletmesinde kullanılan bir yıldan fazla ömürlü tesisat, teçhizat, makine, taşıt, alet, edevat, mefruşat ve benzeri demirbaş eşya için amortisman ayrılması zorunludur. Anılan iktisadi değerler için ayrılan amortisman tutarı hesap dönemini takip eden 4 üncü ay içinde gelir kaydolunmak üzere ilgili saymanlığa yatırılır. Aksi takdirde 7 nci maddenin 4 üncü fıkrasında öngörülen usul ve esaslar içinde tahsil edilir.

(Değişik fıkra: 22/01/2015-6586 S.K./75. md) Birinci fıkra kapsamına giren demirbaşların bağlı olunan kurum ile birlikte kullanılması sebebiyle ayrılacak amortismandan işletmece yüklenilecek kısmın tespit edilememesi durumunda yıllık satış tutarının %2’si, yukarıda belirtilen usul ve esaslar dairesinde ilgili saymanlığa yatırılır.

03/02/2015 tarih ve 29256 S.R.G. de yayımlanan 22/01/2015 tarih ve 6586 sayılı kanunun 74. maddesi ile değiştirilen ikinci fıkra metni:
Birinci fıkra kapsamına giren demirbaşların bağlı olunan kurum ile birlikte kullanılması sebebiyle ayrılacak amortismandan işletmece yüklenilecek kısmın tespit edilememesi durumunda yıllık gayri safi satış veya iş hasılatının %2'si, yukarıda belirtilen usul ve esaslar dairesinde ilgili saymanlığa yatırılır.

Madde 13 - Bağlı oldukları kuruma ait veya tahsisli olup, münhasıran döner sermaye işletmesinin kullanımına bırakılmış olan binaların bakım, onarım, ısıtma, aydınlatma ve benzeri giderleri döner sermaye işletmelerince karşılanır. Faaliyetlerini bağlı bulundukları kuruma ait veya tahsisli binalarda, bu idarelerle birlikte sürdüren döner sermaye işletmelerince bu binaların bakım, onarım, ısıtma, aydınlatma ve benzeri giderlerine iştirak edilmez.(Değişik cümle: 22/01/2015-6586 S.K./76. md) Ancak, asker hastaneleri hariç olmak üzere bina giderlerine katılma payı olarak aylık satış tutarının %5’i gelir kaydedilmek üzere, takip eden ay içinde ilgili saymanlığa yatırılır.

03/02/2015 tarih ve 29256 S.R.G. de yayımlanan 22/01/2015 tarih ve 6586 sayılı kanunun 76. maddesi ile değiştirilen üçüncü fıkranın üçüncü cümle metni:
Ancak, bina giderlerine katılma payı olarak aylık gayri safi satış veya iş hasılatlarının %5'i gelir kaydedilmek üzere, takip eden ay içinde ilgili saymanlığa yatırılır.

Madde 14 – Döner sermaye işlerini yürütmek için tertiplenecek kadrolara ait hizmetler, Kurum görevlilerine Milli Savunma Bakanlığı ve Kuvvet Komutanlıklarındaki subay ve astsubaylarla 657 sayılı Devlet Memurları Kanununa tabi personele ek görev olarak verildiği takdirde, döner sermaye gelirlerinden ödenmek üzere kendilerine her yıl Bütçe Kanunlarında gösterilen maaşlara ait katsayının, taban olarak belirlenen 2000, tavan olarak belirlenen 4000 rakamı ile çarpılmasından elde edilecek tutar arasında, Milli Savunma Bakanlığı Döner Sermaye Yönetim Kurulunca belirlenecek miktarda ek görev ücreti ödenebilir.(1)

(1) Bu maddede yeralan "50" gösterge rakamı 11/6/1997 tarih ve 4273 sayılı Kanunun 3 üncü maddesiyle "1000", "250" gösterge rakamı ise "2000" olarak değiştirilmiş ve metne işlenmiştir. Daha sonra 20/6/2002 tarihli ve 4762 sayılı Kanunla “1000” rakamı “2000” ve “2000”rakamı “4000” olarak değiştirilmiş ve metne işlenmiştir.

Madde 15 - Döner sermaye işletmelerinin faaliyet alanları, mali, bütçe, idari ve denetim işlemlerinin yürütülme şekli, muhasebe usulleri ile yönetim kurulunun teşkili ve bu Kanunun uygulanması ile ilgili diğer hususlar Milli Savunma Bakanlığınca hazırlanıp Maliye ve Gümrük Bakanlığı ile Sayıştay Başkanlığının da görüşleri alınarak yürürlüğe konulacak Yönetmelikte gösterilir.

Ek Madde 1 - (Ek madde: 11/06/1997 - 4273/4 md.;Değişik madde: 15/06/2005-5365 S.K./12.mad)

(Değişik fıkra: 22/05/2012-6318 S.K/61.md.) 211 sayılı Türk Silâhlı Kuvvetleri İç Hizmet Kanununun 69 uncu maddesinin (d) bendi ile 70 inci maddesi kapsamındaki hak sahipleri ve mevcut yatak miktarı içinde her yıl yüzde ondan aşağı olmamak üzere Genelkurmay Başkanlığı tarafından belirlenecek oran veya sayıda sivil hastalar, döner sermaye teşkil edilmiş askerî hastanelerde muayene ve tedavi olabilirler.

Hastaların, döner sermaye teşkil edilmiş askerî hastanelerde yapılan muayene ve tedavilerine ait giderlerin karşılığı, askerî hastane döner sermayelerine ödenir.

Kurumları tarafından askerî hastanelere sevk edilen hastaların muayene ve tedavi ücretleri ise, muayene ve tedavi giderlerine ilişkin belgelere dayanılarak, askerî hastanelerin döner sermayelerine kurumlarınca ödenir.

21/06/2005 tarih ve 25852 S.R.G. de yayımlanan 15/06/2005 tarih ve 5365 sayılı kanunun 12. maddesi ile değiştirilen madde metni:
    
 
 Ek Madde 1 - (Ek madde: 11/06/1997 - 4273/4 md.)
    04/01/1961 tarihli ve 211 sayılı Türk Silahlı Kuvvetleri İç Hizmet Kanununun değişik 70 inci maddesinin birinci fıkrasında sayılan hak sahiplerinin, döner sermaye kurulan askeri hastanelerde yapılan muayene ve tedavilerine ait giderlerin karşılığı, askeri hastanelerce düzenlenen muayene ve tedavi giderlerine ilişkin belgelere dayanılarak T.C. Emekli Sandığı tarafından askeri hastane döner sermayelerine yatırılır.
    
 03/06/2012 tarih ve 28312 S.R.G. de yayımlanan 22/05/2012 tarih ve 6318 sayılı kanunun 61. maddesi ile değiştirilen birinci fıkra metni:
    
 211 sayılı Türk Silâhlı Kuvvetleri İç Hizmet Kanununun 69 uncu maddesinin (d) bendi ile 70 inci maddesi kapsamındaki hak sahipleri ve boş yatak olması koşulu ile mevcut yatak miktarının yüzde onunu geçmemek üzere her yıl Genelkurmay Başkanlığı tarafından belirlenecek oran veya miktarda sivil hastalar, döner sermaye teşkil edilmiş askerî hastanelerde muayene ve tedavi olabilirler.

Geçici Madde 1 - 12 Haziran 1959 tarihli ve 7356 sayılı Kanun ile 2 Ocak 1961 tarihli ve 203 sayılı Kanunun 3 üncü maddesi ve 30 Mayıs 1973 tarihli ve 1738 sayılı Kanunun 7 nci maddesi gereğince tahsis edilmiş döner sermayeler, bu Kanun uyarınca döner sermaye verilen kurumlara aynen devredilir. Bu Kanun uyarınca çıkarılacak yönetmelik yürürlüğe konuluncaya kadar mevcut yönetmeliğin bu Kanuna aykırı olmayan hükümlerinin uygulanmasına devam olunur.

Madde 16 - 12 Haziran 1959 tarihli ve 7356 sayılı Kara, Deniz ve Hava Kuvvetlerine Bağlı Fabrikalara Mütedavil Sermaye Tahsisine Dair Kanun ile 22 Nisan 1341 tarihli ve 657 sayılı Harita Genel Komutanlığı Kanununun 4 ve 6 ncı maddelerinin değiştirilmesine ve bu Kanuna iki madde ile bir geçici madde eklenmesine dair 2 Ocak 1961 tarihli ve 203 sayılı Kanunun 3 üncü maddesi ve 30 Mayıs 1973 tarihli ve 1738 sayılı Seyir ve Hidrografi Hizmetleri Kanununun 7 nci maddesi yürürlükten kaldırılmıştır.

Madde 17 - Bu Kanun yayımını takip eden mali yıl başında yürürlüğe girer.

Madde 18 - Bu Kanun hükümlerini Bakanlar Kurulu yürütür.