Avrupa Birliği Mali İşbirliği Kapsamında Yürütülen Program Ve Projelerin Finansman İhtiyaçlarının Karşılanması İle Ulusal Fonun Alacaklarının Takip Ve Tahsiline İlişkin Usul Ve Esaslar Hakkında Yönetmelik

AVRUPA BİRLİĞİ MALİ İŞBİRLİĞİ KAPSAMINDA YÜRÜTÜLEN PROGRAM VE PROJELERİN FİNANSMAN İHTİYAÇLARININ KARŞILANMASI İLE ULUSAL FONUN ALACAKLARININ TAKİP VE TAHSİLİNE İLİŞKİN USUL VE ESASLAR HAKKINDA YÖNETMELİK

Başbakanlık (Hazine Müsteşarlığı)’tan:

Resmi Gazete Tarihi : 12.01.2014

Resmi Gazete Sayısı : 28880

BİRİNCİ BÖLÜM: Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

Amaç

Madde 1 – (1) Bu Yönetmeliğin amacı, Mali İşbirliği kapsamında yürütülen program ve projelerin eş finansman, iade, kur farkı, gecikme faizi ve benzeri nedenlerden doğabilecek finansman ihtiyacının karşılanmasına ve bu kapsamda doğacak alacakların takibine ve tahsiline ilişkin usul ve esasları düzenlemektir.

Kapsam

Madde 2 – (1) Bu Yönetmelik, Mali İşbirliği kapsamında program veya proje yürüten kurum ve kuruluşları kapsar.

Dayanak

Madde 3 – (1) Bu Yönetmelik, 28/3/2002 tarihli ve 4749 sayılı Kamu Finansmanı ve Borç Yönetiminin Düzenlenmesi Hakkında Kanunun ek 2 nci maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.

Tanımlar

Madde 4 – (1) Bu Yönetmelikte geçen;

a) Bakan: Hazine Müsteşarlığının bağlı olduğu Başbakan Yardımcısı,

b) Çerçeve Anlaşma: 3/12/2008 tarihli ve 5824 sayılı Kanun ile uygun bulunan Türkiye Cumhuriyeti ve Avrupa Toplulukları Komisyonu Arasında Katılım Öncesi Yardım Aracı (IPA) ile Temin Edilen Yardımın Uygulanması Çerçevesinde Türkiye Cumhuriyetine Sağlanan Avrupa Topluluğu Mali Yardımlarıyla İlgili İşbirliği Kuralları Hakkında Çerçeve Anlaşmayı,

c) Eş finansman: Çerçeve Anlaşmaya göre ulusal kaynaklardan ayrılması gereken fonları,

ç) Katılım Öncesi Yardım Aracı: Mali İşbirliği kapsamında oluşturulan Geçiş Dönemi Yardımı ve Kurumsal Yapılanma, Sınır Ötesi İşbirliği, Bölgesel Kalkınma, İnsan Kaynaklarını Geliştirme ve Kırsal Kalkınma bileşenleri çerçevesinde sağlanan fonları,

d) Komisyon: Avrupa Komisyonunu,

e) Köprü finansman: Avrupa Birliği tarafından taahhüt edilen fonların transferinin geciktiği veya Komisyon’dan alınan avans ve ara ödemeler toplamının Finansman Anlaşmaları’nda belirtilen eşiğe ulaştığı durumlarda harcamaların ulusal kaynaklardan geçici olarak karşılanması işlemini,

f) Mali İşbirliği: Türkiye Cumhuriyeti ile Komisyon arasında akdedilen anlaşmalar çerçevesinde sağlanan hibe niteliğindeki mali yardımları,

g) Mali düzeltme: Avrupa Komisyonu tarafından belli bir program veya proje için sağlanan fonların tamamının veya belirli bir kısmının iadesi ile sonuçlanan mali yaptırımları,

ğ) Müsteşarlık: Hazine Müsteşarlığını,

h) Nihai yararlanıcı: Mali İşbirliği kapsamında bireysel hibe ve doğrudan hibe de dâhil olmak üzere hibe programları kapsamında bir projenin sahibi olan gerçek ve tüzel kişileri,

ı) Ödeme Ajansı: Tarım ve Kırsal Kalkınmayı Destekleme Kurumunu,

i) Program yararlanıcısı: Mali İşbirliği kapsamında Bölgesel Kalkınma, İnsan Kaynaklarını Geliştirme ve Kırsal Kalkınma bileşenleri kapsamında yürütülen programların ilgili mevzuat ve uluslararası anlaşmalar çerçevesinde hazırlanması ve uygulamanın yürütülmesinden sorumlu kurumları,

j) Proje yararlanıcısı: Mali İşbirliği kapsamında yürütülen bir program çerçevesinde finanse edilen bir projeyi yürüten kamu kurum ve kuruluşlarını,

k) Ulusal Fon: Müsteşarlık bünyesinde Ulusal Yetkilendirme Görevlisi’nin sorumluluğu altında, Mali İşbirliği çerçevesinde sağlanacak yardımların mali yönetimi ile görevli birimi,

l) Ulusal Yetkilendirme Görevlisi: Ulusal Fon’a başkanlık eden görevliyi,

m) Uygulama Birimi: Bölgesel Kalkınma ve İnsan Kaynaklarını Geliştirme Bileşenlerine ilişkin olarak program yararlanıcısını, Katılım Öncesi Yardım Aracı dönemi öncesinde akdedilen anlaşmalar kapsamında ve Geçiş Dönemi Yardımı ve Kurumsal Yapılanma ile Sınır Ötesi İşbirliği bileşenlerinde Merkezi Finans ve İhale Birimini,

n) Usulsüzlük: Çerçeve Anlaşmanın 28 inci maddesinin dördüncü fıkrasının (a) bendinde tanımlanan fiili veya ihmali,

o) Yüklenici: Mali İşbirliği kapsamında imzalanan sözleşmeler çerçevesinde mal veya hizmet tedariki ile yapım işlerini yerine getirmeyi üstlenen gerçek ve tüzel kişileri,

ifade eder.

İKİNCİ BÖLÜM: Eş Finansman, Kur Farkı, Gecikme Faizi ve Köprü Finansman

Eş finansman

Madde 5 – (1) Mali İşbirliği çerçevesinde herhangi bir program veya proje için sağlanacak eş finansman, eş finansmanı sağlamakla yükümlü program ve proje yararlanıcısının 10/12/2003 tarihli ve 5018 sayılı Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanununa ekli cetvellerde yer alan bir kurum veya kuruluş olması halinde, söz konusu kuruluşun bütçesine bu amaçla konulacak ödenekten karşılanır. Bu fıkra kapsamındaki ödeneğin ayrılmasından ilgili kurum ve kuruluşlar sorumludur.

(2) Mahalli idareler ile bu maddenin birinci fıkrası kapsamında sayılmayan diğer program veya proje yararlanıcıları eş finansman için gerekli tutarı yıllık bütçelerinden veya kendi kaynaklarından öncelikli olarak ayırmakla mükelleftir.

Kur farkı

Madde 6 –(1) Uygulama Birimi veya Ödeme Ajansı tarafından nihai yararlanıcılara Türk Lirası cinsinden yapılan ödemeler ile nihai yararlanıcılardan Türk Lirası cinsinden yapılan geri alımlarda ve Komisyona yapılan ödemeler ile iadelerde oluşabilecek kur farkları nedeniyle ihtiyaç duyulan finansman, Katılım Öncesi Yardım Aracı Bölgesel Kalkınma, İnsan Kaynaklarını Geliştirme ve Kırsal Kalkınma Bileşenleri kapsamında program yararlanıcısı, Geçiş Dönemi Yardımı ve Kurumsal Yapılanma ile Sınır Ötesi İşbirliği Bileşenlerinde ise Uygulama Birimi vasıtasıyla proje yararlanıcısı tarafından karşılanır.

Gecikme faizi

Madde 7 –(1) Komisyona yapılacak ödemelerde veya iadelerde gecikme faizi gibi nedenlerden doğabilecek ilave finansman ihtiyaçları Katılım Öncesi Yardım Aracı Bölgesel Kalkınma, İnsan Kaynaklarını Geliştirme ve Kırsal Kalkınma Bileşenleri kapsamında program yararlanıcısı, Geçiş Dönemi Yardımı ve Kurumsal Yapılanma ile Sınır Ötesi İşbirliği Bileşenlerinde ise Uygulama Birimi vasıtasıyla proje yararlanıcısı tarafından karşılanır.

Sorumluluk

Madde 8 – (1) 5 inci, 6 ncı ve 7 nci maddeler kapsamında ortaya çıkan finansman ihtiyacı, Ulusal Yetkilendirme Görevlisinin yazılı talebinden itibaren en geç otuz gün içinde ilgisine göre program veya proje yararlanıcıları ya da Uygulama Birimi tarafından Ulusal Fonun ilgili hesabına aktarılır.

(2) Birinci fıkra uyarınca Ulusal Fona aktarılması gereken finansmanın otuz gün içerisinde aktarılamaması halinde, finansman ihtiyacı Müsteşarlığın yılı bütçesine bu amaçla konulan ödenekten Ulusal Fona transfer edilmek suretiyle karşılanır.

Köprü finansman

Madde 9 – (1) Mali İşbirliği çerçevesinde sözleşme hükümlerinden doğan köprü finansmana ilişkin ödeme talepleri, Müsteşarlık bütçesinde bu amaçla ayrılan ödenekten Ulusal Fon hesaplarına aktarılmak suretiyle karşılanır. İlgili fonun Komisyon tarafından Ulusal Fonun hesaplarına transferini müteakip, Avrupa Birliği katkısı olarak ulusal kaynaklardan kullandırılan fon tutarı, genel bütçeye gelir kaydedilir.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM: İade İşlemleri

Komisyona iade işlemleri

Madde 10 – (1) Ulusal Fon, Komisyonun talebi üzerine mali düzeltme konusu tutarı, Komisyonun ilgili hesabına aktarmak, harcama beyanından düşmek veya Komisyondan olan diğer alacaklarından iade konusu tutarı mahsup etmek suretiyle iade etmeye yetkilidir.

(2) Komisyon tarafından mali düzeltme ile iadesi talep edilen tutarlar Ulusal Yetkilendirme Görevlisinin talebi üzerine öncelikle program yararlanıcıları tarafından, program yararlanıcısının bulunmadığı hallerde ise proje yararlanıcıları tarafından otuz gün içinde Ulusal Fon hesaplarına aktarılır. Söz konusu tutarların ilgili program veya proje yararlanıcısı tarafından Ulusal Fon hesaplarına zamanında aktarılmaması durumunda, bu tutarlar Ulusal Fon tarafından ilgili program yararlanıcısı veya proje yararlanıcısı adına Komisyona iade edilir.

(3) Ulusal Fon tarafından program veya proje yararlanıcıları adına yapılacak iadeler için ihtiyaç duyulan kaynak Müsteşarlığın yılı bütçesine bu amaçla konulan ödenekten sağlanır.

(4) Bu madde hükümlerine göre program yararlanıcılarının Ulusal Fona aktardıkları tutarlara ilişkin olarak ilgili mevzuat ve sözleşme hükümleri çerçevesinde proje yararlanıcılarına rücu hakkı saklıdır.

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM: Alacakların Takip ve Tahsili

Alacakların takibi

Madde 11 –(1) 7 nci madde veya 9 uncu madde hükümlerine göre zamanında aktarılmayan tutarlar dolayısıyla ilgili program veya proje yararlanıcısı adına Ulusal Fon tarafından yapılan ödemeler veya iadeler nedeniyle doğan alacak, Ulusal Yetkilendirme Görevlisi tarafından Komisyona yapılan ödemeyi takip eden on beş gün içerisinde ilgili proje veya program yararlanıcısından yazılı olarak talep edilir. Söz konusu tutarların talep yazısının tebliği tarihinden itibaren yirmi beş gün içerisinde ilgili Ulusal Fon hesabına aktarılmaması halinde bu tutarlar; 5018 sayılı Kanunun 3 üncü maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi kapsamı dışında kalan kurumlar için 21/7/1953 tarihli ve 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümleri çerçevesinde takip ve tahsil edilmek üzere ilgili vergi dairesine; 5018 sayılı Kanuna ekli (II) ve (III) sayılı cetvellerde yer alan kurumlar için 29/6/1938 tarihli ve 3533 sayılı Kanun hükümleri çerçevesinde dava yoluyla hükme bağlanmak ve takip-tahsil edilmek üzere Müsteşarlık Hukuk Müşavirliğine iletilir.

(2) Bu maddeye göre tahsil edilen tutarlar Ulusal Fona aktarılır. Söz konusu tutarlar, Ulusal Fon tarafından takip eden iki iş günü içerisinde genel bütçeye gelir kaydedilmek üzere Müsteşarlık ilgili hesabına aktarılır.

(3) Yüklenici ve/veya nihai yararlanıcıların sebep olduğu münferit bir usulsüzlük kapsamında Komisyona iade edilen tutarlardan doğan alacaklar ilgili program yararlanıcısı veya Uygulama Birimi tarafından ilgili sözleşme hükümlerine göre takip edilir.

BEŞİNCİ BÖLÜM: Çeşitli ve Son Hükümler

Genel bütçeye gelir kaydedilecek tutarlar

Madde 12 – (1) 5 inci maddeye göre, 5018 sayılı Kanuna ekli (I) sayılı cetvelde yer alan kurumlarca Ulusal Fon hesaplarına aktarılan ancak kullanılmayan tutarlar, ilgili program kapandıktan sonra genel bütçeye gelir kaydedilir. Diğer kurum ve kuruluşlarca aktarılan ve kullanılmayan tutarlar ise ilgili kuruma iade edilir.

(2) Mali işbirliği kapsamındaki program ve projelerin uygulanması sırasında Uygulama Birimleri tarafından gecikme cezası da dâhil olmak üzere yüklenicilerden tahsil edilen tutarlar ile lehe gelen kur farkları, söz konusu projelerin tamamlanmasını ve programın kapatılmasını müteakip genel bütçeye gelir kaydedilir.

(3) Ulusal Fon adına açılan Avrupa Birliği katkı hesapları dışındaki hesaplardan elde edilen nemalar mali yıl sonunda genel bütçeye gelir kaydedilir.

Yürürlük

Madde 13 – (1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

Madde 14 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Bakan yürütür.